„Lekcja fizyki z firmą RADWAG”
Fizyka to nauka uniwersalna, ponieważ bada przyczyny i skutki zjawisk, które spotykają nas na co dzień, a jednocześnie umożliwia fakt tak niezwykły, jakim jest lot w kosmos. A jaki związek z fizyką ma waga elektroniczna? Jedną z wielkości fizycznych jest siła, która mierzy oddziaływania fizyczne między ciałami. Ma cztery cechy: wartość, kierunek, zwrot i punkt przyłożenia. Aby coś zważyć, musimy wykorzystać siłę.
Tego dowiedzieli się nasi goście podczas „Lekcji fizyki”, która odbyła się dnia 1 października 2021 roku w głównej siedzibie firmy RADWAG w Radomiu. Byli nimi uczniowie klasy 7A Publicznej Szkoły Podstawowej Nr 14 Integracyjnej w Radomiu i dwoje ich nauczycieli.
Siódma klasa to czas, kiedy uczeń ma pierwszy kontakt z fizyką jako nauką. Mimo że nasi goście rozpoczęli swoją przygodę z tym przedmiotem zaledwie miesiąc przed wizytą u nas, byli w stanie odpowiedzieć na większość pytań, które zadał im prowadzący, i sami mieli ich wiele.
Naszą lekcję fizyki rozpoczęliśmy na auli, gdzie uczniowie mieli okazję zobaczyć wybrane urządzenia produkcji RADWAG, to znaczy: wagosuszarkę, wagę precyzyjną i analityczną oraz mikrowagę, która waży z dokładnością 1 mikrograma, a także moduł środowiskowy THBR 2.0. THBR w trybie ciągłym monitorował temperaturę, wilgotność, ciśnienie i drgania oraz wyświetlał gęstość powietrza – i dzięki temu młodzież mogła obserwować, jak zmieniają się wymienione wielkości fizyczne.
Następnie prowadzący zademonstrował wzorzec masy, potocznie zwany odważnikiem, i opowiedział o rewolucji w świecie metrologii. Rewolucja ta dotyczy redefinicji wzorca masy, którym jest kilogram, a która odbyła się 20 maja 2019 roku. Firma RADWAG była gospodarzem dwóch konferencji naukowych poświęconych temu zagadnieniu, a traktujących o spójności pomiarowej w metrologii masy.
Po wykładzie prowadzący, w asyście swoich nastoletnich słuchaczy, przeprowadził eksperymenty. Jednym z nich było wysuszenie kawy na wagosuszarce produkcji RADWAG. Zanim uzyskaliśmy wynik, uczniowie próbowali go odgadnąć i jednemu z nich udało się to w zaokrągleniu (4,38% ≈ 4%). Przy okazji dowiedzieliśmy się, że aby pomiar był dokładny, musimy zapewnić wadze dobre warunki do ważenia: stabilną temperaturę i wilgotność oraz podłoże bez drgań.
Inne doświadczenie polegało na zważeniu nauczyciela fizyki, który towarzyszył uczniom. W tym celu położyliśmy na szalce wagi analitycznej czystą kartkę, a po uzyskaniu i zanotowaniu wyniku pomiaru zdjęliśmy ją z szalki i umieściliśmy na niej tę samą kartkę, ale podpisaną przez pana od fizyki. Okazało się, że autograf nauczyciela waży ponad 1 miligram. Co więcej, dzięki bazom danych masa tego podpisu zapisała się automatycznie w bazie ważeń wagi.
Wniosek, do jakiego doszliśmy wspólnymi siłami, był następujący: bez fizyki to wszystko by się nie udało – nie moglibyśmy wykonywać tak dokładnych pomiarów. Dzięki wadze, która waży z dokładnością do 0,1 mikrograma, czyli 7. miejsca po przecinku, możemy odmierzać składniki leków ratujących życie lub odkrywać nowe materiały ze świata nanotechnologii. Z kolei komparacja wzorców masy – przeprowadzana dzięki urządzeniom zwanym komparatorami masy – jest wykonywana z dokładnością do 8. miejsca po przecinku. W tej konkurencji nie mamy sobie równych.
Kolejnym etapem lekcji była wizyta w części firmy RADWAG, w której produkuje się oglądane wcześniej wagi. Po powrocie na aulę odbył się konkurs sprawdzający wiedzę słuchaczy zdobytą podczas „Lekcji fizyki z firmą RADWAG”. Uczniowie, którzy najszybciej udzielili poprawnych odpowiedzi, zostali nagrodzeni.
